Jonge jaren
Pierre Hubert Schoenmakers is geboren op 24 juni 1919 in de Voorstad Sint Jacob te Roermond. Reeds in zijn kindertijd blijkt Piet over een onmiskenbaar tekentalent te beschikken. Deze aanleg ontwikkelt hij verder aan de plaatselijke Teekenschool, die is gesticht door de Roermondse bouwmeeester Pierre Cuypers. Daar wordt hem, als leerling met de beste prestaties, op 16 jarige leeftijd een Stedelijke Beurs toegekend bedoeld om zich artistiek verder te bekwamen. Nadat Piet zijn onderwijsacte L.O. Tekenen heeft behaald, gaat hij in 1937 op advies van zijn tekenleraar Hölscher studeren aan de Rijksacademie voor Beeldende Kunsten in Amsterdam. Op aanraden van zijn vader, die werkte als opmaker van de krant, valt de keuze op de grafische opleiding. Tussen de bedrijven door volgt hij ook nog een cursus beeldhouwen. Het wordt een studie met hindernissen vanwege het vervullen van de dienstplicht tijdens de mobilisatie voor de Tweede Wereldoorlog. Ook de ontberingen in de crisisjaren met bittere armoede en een longziekte ondermijnen zijn gezondheid in ernstige mate. Om in zijn onderhoud te voorzien, verdient hij in Amsterdam geld met het tekenen van portretten.
Prix de Rome
De doorzetter, die Piet Schoenmakers van nature is, laat zich door de afmattende longziekte niet klein krijgen en meldt zich aan voor deelname aan de jaarlijkse wedstrijd voor de Prix de Rome. Na een serie opdrachten als voorselectie behoort Piet tot een handjevol genomineerden. In volledige afzondering, in een eigen atelier van de academie, moet een kopergravure gemaakt worden met als onderwerp ‘Odysseus zit in droef gepeins verzonken op het eiland van de nimf Kalypso’. Met zijn gravure wint Piet Schoenmakers in 1941 de felbegeerde Prix de Rome. Op het moment dat de uitslag bekend wordt gemaakt, ligt Piet thuis in Roermond met tuberculose in bed. Omdat de oorlog inmiddels uitgebroken was, kon hij de verplichte (door de Prix de Rome gefinancierde) studiereis naar Italië pas in 1948 maken. Tijdens deze reis raakt Piet vooral onder de indruk van de kunst van de Romeinen en de Etrusken.
Productief leven
In 1950 trouwt Piet Schoenmakers met Gert van Binnebeke, met wie hij drie kinderen krijgt. Met haar maakt hij zijn tweede Prix de Romereis naar de Franse Côte d’Azur en Marokko. Enkele jaren eerder heeft hij samen met bekende plaatselijke kunstenaars de Kunstkring Remunj ’45 opgericht. Een kunstkring die na de oorlog een podium biedt aan regionale kunstenaars om werk te verkopen en opdrachten te verwerven.
Piet Schoenmakers ontwikkelt zich al snel tot een zeer veelzijdig kunstenaar als tekenaar, etser, graveur, schilder, beeldhouwer keramist en glazenier. In de naoorlogse jaren werkt hij onder meer als ontwerper voor de keramische industrie Sint Joris in Beesel. Hier wordt hij artistiek leider van het atelier waar vele regionale kunstenaars werkzaam zijn. Deze functie brengt hem in contact met architecten die hem vanwege zijn uitgebreid vakmanschap en tomeloze energie steeds vaker betrekken bij de bouw van kerken, scholen, zorgcentra, banken en andere openbare gebouwen. Kunstwerken komen vaak tot stand in overleg met opdrachtgevers, die de symboliek van hun plaats, gebouw of functie verbeeld willen zien. Het gevolg hiervan is dat Piet Schoenmakers in alle delen van Nederland naam en faam maakt en hij ook opdrachten uit Duitsland en België krijgt. In 1966 koopt Piet de oude watermolen van Panheel, waar hij in alle rust en afzondering kan werken en experimenten. Piet Schoenmakers krijgt bij zijn 65ste verjaardag in 1984 een tentoonstelling in het Stedelijk museum in Roermond aangeboden. De kunstcritici zijn buitengewoon verrast door de schilderijen waarmee hij voor het eerst in de openbaarheid treedt.
Voltooid leven
Tijdens zijn arbeidzame leven ontbrak het de kunstenaar niet aan opdrachten. In de beslotenheid van zijn atelier heeft hij zich daarna verder ontwikkeld. De deur ging alleen open voor goede vrienden. Piet had niet de behoefte zich in de kijker te spelen met zijn schilderijen. Zijn stelregel was: ‘Roem en eer zijn alleen maar lastig. Dat leidt allen maar nodeloos af van het schilderen’. Gedurende zijn lange kunstenaarsleven ontwikkelde Piets oeuvre zich tot totaal abstracte schilderijen. In zijn beelden echter bleef het bij sterke vervormingen, op die manier drukte hij zijn gevoelens voor het onderwerp uit.
In 1994 richtten vrienden eerst de Stichting Behoud ‘Bosmolen’ op, die later overging naar de Stichting Piet Schoenmakers. De stichting heeft ten doel het werk van de kunstenaar Piet Schoenmakers uit Roermond onder de aandacht van het publiek te brengen. Dit door middel van het (doen) organiseren van exposities en voorts al hetgeen hiermede naar het oordeel van het bestuur rechtstreeks of zijdelings verband houdt en/of daartoe bevorderlijk kan zijn. Alles gezien in de meest ruime zin van het woord. Waarvan akte. De Stichting Piet Schoenmakers ondersteunde aanvankelijk tentoonstellingen en organiseert sinds zijn overlijden jaarlijks thematentoonstellingen van zijn nalatenschap. Daarnaast onderhoudt zij een website en waakt over monumentale kunstwerken die verloren dreigen te gaan.
Ter ere van zijn 90ste verjaardag kreeg Piet een tentoonstelling aangeboden door het Stedelijk Museum Roermond. Daarbij werd ook het boek ‘Piet Schoenmakers 1919-2009’ uitgegeven en een filmportret samengesteld. Piet Schoenmakers overleed na een kort ziekbed aan de vooravond van de tentoonstelling en van zijn 90ste verjaardag.
Curriculum Vitae
1919 – Geboren in Roermond – Voorstad St. Jacob
1932 – School voor Nuttige en Beeldende Kunsten Roermond
1936 – Akte Tekenen L.O.
1937 – Rijksacademie voor Beeldende Kunsten Amsterdam
1941 – Prix de Rome
1943 – tot jaren tachtig – werkzaam voor keramisch atelier St. Joris
1950 – Gehuwd met Gert van Binnebeke in Roermond
1957 – Gevestigd op woonadres Hondsbergje in Herten
1968 – Aankoop Bosmolen Panheel en inrichting als atelier
2009 – Overleden op 10 april te Roermond
Exposities
1942 – Gemeentemuseum Roermond n.a.v. Prix de Rome
1942 – Museum Boymans van Beuningen Rotterdam | Grafiek van Heden
1952 – Kunsthandel Konings Swalmen | Reisschetsen Marokko
1984 – Gemeentemuseum Roermond | 65 jaar
1985 – Galerie Signe Heerlen
1985 – Galerie Krikhaar Amsterdam
1986 – Stichting Kunstkring Venray
1986 – Mondriaanhuis Winterswijk
1986 – De Nieuwe Slof Beverwijk
1989 – Mondriaanhuis Winterswijk
1990 – Teylersmuseum Haarlem | Nederlandse grafiek 1900-1975
1991 – Mondriaanhuis Winterswijk
1991 – Kritzraedthuis Sittard
1994 – Mondriaanhuis Winterswijk | 75 jaar
1996 – Galerie Lia Haenen Amsterdam
1996 – Stedelijk Museum Roermond
2001 – Stichting Heel Creatief – Heel | tekeningen
2005 – Galerie DZD Art Roermond | 85 jaar – Een Nieuw Begin
2005 – Kunstverein Jülich im Hexenturm
2005 – Stedelijk Museum Roermond | Kunstregionale
2007 – Aad Roadhoes Beesel
2009 – Kunsthal Rotterdam | Expositie Prix de Rome 200 jaar
2009 – Stedelijk Museum Roermond in voormalig Kartuizerklooster | 1919-2009 overzichtstentoonstelling
2009 – Centrum voor de Kunsten Roermond | grafiek
2009 – Galerie DZD Art Roermond | Een Belofte
2011 – Ateliertentoonstelling Panheel | Torso’s
2012 – Ateliertentoonstelling Panheel | Ruimte
2013 – Ateliertentoonstelling Panheel | Naturel
2014 – Ateliertentoonstelling Panheel | De lijn is alles
2015 – Ateliertentoonstelling Panheel | Onbegrensd
2016 – Galerie Bont en Blauw Heythuysen | De late Piet Schoenmakers
2017 – Ateliertentoonstelling Panheel | Monumentaal
2019 – ECI Cultuurfabriek Roermond | Piet Schoenmakers ’19-’19
2020 – Museum Nic Jonk Schermerhorn
2021 – Ateliertentoonstelling Panheel | Variaties
2022 – Ateliertentoonstelling Panheel | Kunstschatten uit het depot
2023 – Ateliertentoonstelling Panheel | In gedachte(n)
2024 – Ateliertentoonstelling Panheel | Natuurtalenten met Jacques en Wonne Beelen
2026 – Museum Beesel | Piet Schoenmakers terug naar Beesel
2026 – Ateliertentoonstelling Panheel | Werk op papier met Gène Eggen